Geen Dommelsch?

Warfsteiner Pilfener viltje

Ik ben graag in winkels.
In winkels komen aanbod en vraag (vraag en aanbod) bij elkaar.
Er hoeft niet meer onderhandeld te worden over de prijs (die gevechten zijn in een eerder stadium geleverd).
Ik koop al zeventien jaar voedsel en drank in dezelfde Albert Heijn.
Ik heb daar tussen honderdvijftigduizend en tweehonderdduizend euro uitgegeven.
Als ik in die zeventien jaar niet gegeten en gedronken had, dan was ik nu rijk geweest.
Gisteravond was ik er weer en ik had vier blikjes bier van het merk Dommelsch op de lopende band van de kassa gezet. Ik was vergeten om een scheidingsbalkje te plaatsen tussen mijn boodschappen en die van de klant vóór mij.
"Die zijn van mij," zei ik tegen het kassameisje toen mijn blikjes aan de beurt waren.
"Dat dacht ik al," zei ze.
"Hoezo?" vroeg ik, "zie ik er soms uit als iemand die veel drinkt?"
"Nee, maar u koopt 's avonds altijd vier blikjes Dommelsch."
Ze is een lief meisje dat op een innige manier door alles geamuseerd is.
In supermarkten is het eigenlijk niet de bedoeling dat het personeel iets van de klant weet.
Vanavond was het innige kassameisje er weer. In plaats van vier blikjes Dommelsch zette ik vier blikjes Warsteiner op de lopende band. Langzaam hobbelden ze achter de boodschappen van mijn voorganger aan in haar richting.
"Geen Dommelsch?" vroeg ze.

Hoe komt u erbij dat uw god de enige god is?

Mongolië

In het jaar 1227 overleed de Mongoolse leider Dzjengis Khan.
Zijn zoon Ögedai nam de leiding over. Hij maakte van het Mongoolse Rijk het grootste rijk uit de wereldgeschiedenis.
Ögedai overleed in 1241 en werd opgevolgd door zijn zoon Güyük.
Bij Güyüks inhuldiging tot grootkhan waren waardig-heidsbekleders uit de hele wereld aanwezig.
Ook de paus had een afgezant gestuurd.
De afgezant had een brief van de paus bij zich, gericht aan de nieuwe grootkhan. In de brief vroeg de paus of de Mongolen het enige ware geloof wilden aannemen.
Bij zijn terugkeer in Rome overhandigde de afgezant het antwoord van grootkhan Güyük aan de paus:
"Hoe komt u erbij," schreef de grootkhan boos, "dat uw god de enige god is? Alle landen van de wereld, van de rijzende tot de ondergaande zon, zijn aan mij onderworpen, wat niet erg in het voordeel van uw god spreekt." 

* Uit: Peter Frankopan, De Zijderoutes (2015). Een prachtwerk in de traditie van grote historici zoals Jacob Burckhardt, Johan Huizinga en Edward Gibbon (al schreven die nog ietsje beter).

De spiezen zijn uit het assortiment gehaald

Parkieten in de dierenwinkel

Ik moest hebben: spiezen om vlees aan te prikken.
Ik ging naar een winkel waarvan ik vermoedde dat ze spiezen hadden.
"Heeft u ook spiezen?" vroeg ik aan de winkelbediende.
"Om vlees aan te prikken, bedoelt u?"
"Inderdaad."
"Die hebben we niet. We hebben ze wel gehad, maar ze zijn uit het assortiment gehaald. Misschien kunt u ze krijgen bij de slager hier verderop. Of anders misschien bij de dierenwinkel."
"De dierenwinkel?"
"Recht tegenover de slager," grijnsde hij.

Meeuwen oefenden hun vliegkunsten

Het waaide hard.
Schuin over het plein snelde een hele horde herfstblaadjes, alsof er verderop ik weet niet wat voor interessants te zien was.
Meeuwen oefenden hun vliegkunsten.

Er was haar een lichtje opgegaan

Er was haar een lichtje opgegaan

M. (17) zei: "Het leven heeft geen zin."
"Goed opgemerkt," zei ik. "Je bent er vroeg bij. Ik ontdekte pas dat het leven zin heeft toen het al bijna te laat was. En vanaf dat moment begon ik er plezier in te krijgen."
M. keek me onthutst aan. Maar toen moest ze lachen. Er was haar een lichtje opgegaan, dat kon ik wel zien.

Waar ik heb leren drinken

De Albert Cuypmarkt in De Pijp

1.
Gisteren had ik het nog over pizza's en de moderne schilderkunst, en vandaag hoorde ik in de nieuwe ondergrondse iemand zeggen: "De aarde mag dan rond zijn, pizza's zijn plat." 

2.
In de ondergrondse hoorde ik ook het scheldwoord zakkenwasser.
Dit is een in onbruik geraakt scheldwoord uit de jaren zeventig en tachtig. Iedereen gebruikte het. Iedereen was een zakkenwasser. 
Hoe raakt zo'n scheldwoord in onbruik, vroeg ik me af. Waarom was het, bovengronds althans, opeens niet meer goed genoeg?  

3.
Wat een mooie halte is de nieuwe ondergrondse halte De Pijp!
In De Pijp woonde vroeger mijn vader. Hij woonde daar in ballingschap – zoals hij het zelf noemde – in de Gerard Doustraat vlakbij de Albert Cuypmarkt. Ik kwam vaak bij hem op bezoek. Dan gingen we drinken in Carels Café of café Jolly Roger. Die café's bestaan niet meer. Daar, in die niet meer bestaande café's, heb ik leren drinken.

Pizza Jackson Pollock met zwarte olijven, tomaat, uiringen en zwarte peper

Jackson Pollock, Zonder titel (detail), datum onbekend

Pizza Willem de Kooning met tomaat, mozzarella en basilicum

Willem de Kooning, Zonder titel (detail), 1946

 

Alle kunst wil pizza worden

Pizza Margherita

Ik had zelf een pizza Margherita gemaakt.
Ook de bodem had ik zelf gemaakt.
Mijn pizza leek net een schilderij van Willem de Kooning.
Willem de Kooning was in het begin van zijn carrière arm en hongerig.
Het is niet ondenkbaar dat hij door de honger pizza-achtige schilderijen begon te schilderen.
De Kooning was niet de enige arme en hongerige moderne kunstschilder; de honger is dus een belangrijke vormgever van de moderne kunst.
Mogelijk is de moderne schilderkunst een poging van de schilderkunst om eetbaar te worden.
Alles wil tenslotte eetbaar worden.
Eetbaarheid is het toppunt van begeerlijkheid.
Ja, alles wil gegeten worden en alle kunst wil pizza worden.

Mag ik een blaadje proeven?

Bloeiende mirte

Ik moest mirte hebben.
Ik ging naar een tuincentrum in de buurt.
Ze hadden nog één boompje.
"Mag ik een blaadje proeven?" vroeg ik.
"Als u niet de hele boom opeet," zei de verkoopster.
Het blaadje smaakte bitter.
Ik nam het boompje mee naar huis en plukte er een handvol blaadjes af.
Die vijzelde ik tot een pesto.
Een tijdschrift had voorspeld dat mijn urine een kwartier na het opeten van de mirtepesto naar viooltjes zou ruiken.
Dit was inderdaad het geval.
Ik heb ook deeg gemaakt voor pizza.
Z., die nu 14 jaar is, heeft tien minuten lang het deeg gekneed. Dat deed ze vaardig.

* De mirte is een heilige plant van het Zoroastrisme.

Ze verroerden zich niet

Pruissische helm (cavalerie)

De Ier O' Flynn riep naar de mobiele gardisten: "Zijn er honderd die mij willen volgen? Vijftig? Vijfentwintig? Eén?"
De gardisten verroerden zich niet.
Helemaal alleen stormde de Ier O'Flynn op de Pruisen af.*

* Zo zal ook ik de komende jaren helemaal alleen op mijn doel afstormen.

Niemand nodigt W. uit voor een groot feest

W: "Morgen kan ik niet."
P: "O, waarom niet?"
W: "Dan heb ik een groot feest."
P: "Van wie?"
W: "Van niemand."

Heeft iemand een kous zonder voet gevonden?

Telefoon in de woestijn (in de boom) - Salvador Dalí

De telefoon ging in het Amsterdamse etablis-sement K.

M. nam op en luisterde naar wat er gezegd werd.

"Momentje," zei ze na een poosje.

Ze legde haar hand op het spreekgedeelte van de hoorn en riep:

"Heeft iemand een kous zonder voet gevonden?"

Niemand.

Stop met je aan me vast te houden

Iemand die ik ken heeft een nieuwe geestesziekte ontdekt. 

Het gaat om mensen die affectie verwarren met geweld, afspraken met dwang, beloftes met nederlagen.

Mij is verzocht om te helpen met het minutieus beschrijven van het algemene ziektebeeld.
Ik heb dit verzoek afgewezen. Het gaat in tegen mijn casuïstische natuur.

Hij was een onberekenbare driftkop

Koning Willem de Derde (1817-1890)

In 1849 overleed koning Willem de Tweede. Zijn zoon werd de nieuwe koning.
Willem de Derde was een driftkop.
Hij kon niet accepteren dat zijn macht beperkt was.
Hij schold ambtenaren uit en hij schold ministers uit en hij gaf bevel hen te executeren.
Premier Thorbecke had altijd twee pennen bij zich als hij koning Willem de Derde iets wilde laten tekenen.
Als koning Willem de Derde de eerste pen woedend had weggesmeten of door midden had gebroken, haalde Thorbecke de tweede pen tevoorschijn.

Wat denk je dat het betekent?

Prakken (artist impression)

Ik deed vandaag woorden-schat met Z. (11).
Een van de woorden was: aansmeren.

"Wat denk je dat het betekent," vroeg ik aan Z.

Ze dacht even na.

"Dat je iets in iemands hoofd prakt," zei ze.

Over ondraaglijke hitte en behaaglijke warmte

Wol (met schaap)

Bij een temperatuur van +11 graden Celsius in de zomer is mijn dikke wollen vest ondraaglijk heet. 
Maar bij een temperatuur van +11 graden Celsius in de winter is datzelfde vest behaaglijk warm.
Ik ben, met andere woorden, op een of andere manier toch nog altijd een natuurmens.

Sommigen murmelden wat

Tsjechië juicht, Van Persie heeft gescoord

Het Nederlands voetbalelftal heeft vanavond verloren van het Tsjechische voetbalelftal. Ik heb de hele wedstrijd gezien. Ik vond het Nederlands elftal helemaal niet zo slecht. Maar ik zeg erbij dat ik er niet veel verstand van heb. Mensen die er wel verstand van hebben zeggen dat het Nederlands elftal niet goed speelde, en dan druk ik het netjes uit.

Maar ze waren steeds in de aanval, dat valt niet te ontkennen. En Van Persie scoorde een schitterend doelpunt met het hoofd. Het was alleen in het verkeerde doel.

Wat ik bedenkelijk vond, gezien de omstandigheden, was dat de spelers van het Nederlands elftal aan het begin van de wedstrijd niet uit volle borst meezongen met het volkslied het Wilhelmus (een mooi lied). De meesten hielden hun lippen op elkaar. Sommigen murmelden wat. Dat is geen goed begin. Hoewel ik geen nationalist ben, noch een royalist, denk ik dat het uit volle borst meezingen met het Wilhelmus de spelers van het Nederlands elftal zou kunnen helpen bij het behalen van overwinningen.

Ik stuitte op een vreemde kwitantie

Logo van Klieder en Vlek (Flourish and Blotts)

Ik was onze administratie op orde aan het brengen voor de Belastingdienst.
Ik vond een kwitantie van een boekwinkel genaamd Klieder & Vlek, boekver-kopers sinds 148 v. Chr.
Ik kende die boekwinkel niet.
Ik vroeg aan M. (14) of zij hem misschien kende.
"Ja die ken ik," zei ze, "het is een boekwinkel uit Harry Potter. Je kunt er komen via de tovenaars-kroeg De Lekke Ketel."

Het meisje wilde nog een koekje

Kletskoppen

Ik wandelde met M. (42) langs het IJ.
We kwamen bij een gebouw dat Loods 6 heet.
Een vader was daar, op een bankje, aan het praten met zijn dochter van een jaar of drie.
"De koek is op," hoorden we hem tegen het kleine meisje zeggen.
Het meisje wilde nog een koekje of een stukje koek, maar die was dus op.
Toen begon de vader opeens tegen ons te praten:
"De koek is op! Dat zeg je dus tegen je kind als de koek op is!"
Er was hem een of ander licht opgegaan, dat was wel duidelijk.

Sinds mijn geheugen actief is

Hoe heet ze ook weer

Bij sommige namen en gezichten, dingen en toestanden werkt mijn geheugen niet. Dat is al zo sinds mijn geheugen actief is, dus ongeveer sinds mijn geboorte. Het heeft niks te maken met mijn smaak. Het treft zowel mensen, dingen en toestanden die ik mooi, goed of waar vind, als mensen, dingen en toestanden die ik minder mooi, minder goed of minder waar vind. Zou het zo kunnen zijn, dat het geheugen een eigen, onafhankelijke smaak heeft (onafhankelijk van mij, bedoel ik)? Dat er zoiets bestaat als een mnemo-esthetica? Een deurbeleid van het geheugen? Hier een paar willekeurige voorbeelden van woorden, namen en gezichten die mijn geheugen telkens weer de deur wijst: Sharon Stone, Moleskin, Hadjememaar, wingerd, bleekselderij.

"En Scarlett Johansson," zegt M.
Het betreft hier beslist iets anders dan vergeten. Dat is immers de uitgang van het geheugen. Ik heb het hier over de ingang.

Er kwam een stroompje bloed uit haar neus

Vandaag is er een poes overreden in onze straat.
Z. (11) en ik (57) kwamen net aanfietsen met verse croissants voor de lunch toen het gebeurde.

We ontfermden ons over de poes. 
Ze lag midden op straat. 
Ze ademde.
Er kwam een stroompje bloed uit haar neus.

Een vrouw kwam erbij en haalde een deken, een zachtgroene. De vrouw en ik legden de poes voorzichtig op de deken en opzij van de straat.

Toen ging de poes dood.

"Is ze dood?" vroeg Z.

Ik zei ja.
Er vloeiden traantjes.

"Wil je je croissantje?" vroeg ik.

De vrouwen dragen minirokken en hebben mooie benen

Vrouw op weg naar de biljartzaal in Noord

P. zei: "Ik vind het boek Ten zuiden van de grens van Haruki Murakami een mystiek boek."

We waren aan het biljarten aan de overkant van het IJ.
Inderdaad doen de intensiteit en de eenvoud van Haruki Murakami soms denken aan Rosa van Lima en Franciscus van Assisi.
De biljartzaal was groot.
Er stonden wel twintig tafels.
De vrouwen die er kwamen droegen minirokken.
Ze hadden mooie benen.
Ze waren heel beleefd.

Wat zal ik hierna eens gaan doen?

"Take it"

Nog dertien stukjes te gaan. Wat zal ik hierna eens gaan doen?
Ik sta op een kruispunt. Sommige dingen waar ik jaren aan gewerkt heb zijn bijna afgerond, andere zijn aan verandering toe, weer andere komen gewoon ten einde of staan juist op het punt van beginnen. 

"If you come to a fork in the road, take it," zei Yogi Berra.

Dat moet ik dan maar doen.

Elke sigaret verkondigt de grootsheid van de magie en de ellende van de geschiedenis

Hond als Napoleon Bonaparte (Napoleon 
Bonaparte als hond)

J. is gestopt met roken (niet voor het eerst).
J. vanmiddag, in een email:

"De ontwenningsver-schijnselen worden voor mijn gevoel altijd erg overdreven. Je moet je instellen op een andere tijdsbeleving. De tijd wordt niet meer opgedeeld in korte stukjes roken en langere stukjes niet-roken. De dag wordt een aquarel waarin de momenten met elkaar vervloeien. Dat is het moeilijkste – je kunt de tijd geen halt meer toeroepen."

In deze fraaie regels staat klip en klaar verwoord wat een sigaret is: een magisch instrument dat het – paradoxaal genoeg – mogelijk maakt te ontsnappen aan de tijd, aan de dood.

Elke sigaret verkondigt de grootsheid van de magie en de ellende van de geschiedenis.

Eeuwige Bouillon dankt J. voor zijn Faustiaanse bijdrage aan de immer uitdijende, zuiver casuïstische psychologie op basis van de menselijke perceptie van tijd.

J. wat later, in een sms: "De zon is mooi vandaag, ondanks dat 'ie niet rookt."

Het zitten op een stoel is niet bevorderlijk voor het krijgen van een goed idee

Hek om het Sarphatipark

Ik had een werkbespreking met S.
S. stelde voor om wandelend te vergaderen in het park. 

Dat was een goed idee (het zitten op een stoel is strijdig met het krijgen van een goed idee).
We namen M. mee.
M. is een jonge hond.  
Ik zei tegen S.: "Dit park is ter ere van dr. Sarphati aangelegd."

Dat wist ze al, zei ze.

We zaten op een omgevallen boom. Naast ons zaten Duitse werkelozen. Hoe moeilijk het was om werk te krijgen, zeiden de werkelozen tegen elkaar.

We dronken koffie die we onderweg gekocht hadden. De hond M. speelde op het grasveld met andere honden.

Na een poosje zei S.: "Ik ben een romanticus van de toekomst."

Het Russische communisme heeft niet gefaald

Verworpene Poetin, jong

Zeventig jaar lang is in Rusland iedereen vermoord die niet tot de verworpenen der aarde behoorde.
Het is een vergissing om te denken dat het commu-nisme in Rusland heeft gefaald.
Moordenderwijs hebben de verworpenen der aarde in Rusland beslist hun heerschappij weten te vestigen.

Het Oostelijk Havengebied om negen uur in de ochtend

Java-eiland (foto M.)

In de wolk aan de overkant van het water woont K.

Laat negentiende-eeuwse losstaande meerpalen

Veemkade (foto M.)

Op de foto zie je het Amsterdamse Oostelijk Havengebied om negen uur in de ochtend.
Uitstekend boven de kade als rugzwemmers die wachten op het startschot: laat negentiende-eeuwse, losstaande meerpalen. 

Ik ben de grote ontmaskeraar van de verkleinwoordjes

"Eventjes" wordt vaak gebruikt door iemand die in de verdediging is.

"Zit je nou alweer op je iPad?"

"Ja, ik moet nog eventjes [dit of dat] bekijken."

In de meeste gevallen duurt dit "eventjes" veel langer dan "even".

Alweer een verkleinwoordje ontmaskerd.
Straks ga ik nog de geschiedenis in als de Grote Ontmaskeraar van de Verkleinwoordjes.

Weet je wat coleslaw betekent?

Rode kool

"Weet je wat coleslaw betekent?"
"Wat dan?"
"Koolsla."

Vergaderen is misschien een groot woord

De maan

De katten uit mijn straat hielden een vergadering.
De vergadering was 's nachts.
Ze waren met z'n vijven.
Ze zaten op gepaste afstand bij elkaar op het trottoir.
Vergaderen is misschien een groot woord. 
Had het soms te maken met de maansverduistering die om 02.11 uur begon?
Katten hebben daar mogelijk verstand van, of last van (wat goedbeschouwd ongeveer op hetzelfde neerkomt).

Heb je dat toen gemerkt?

Straatje in Napels

Ik was met de trein naar Napels gegaan. In de hal van station Napoli Centrale stond een meisje van zestien jaar. Ik herkende haar onmiddellijk. Het was Marion. Toen ze bij mij in de klas zat, op het gymnasium, erg lang geleden, was ik – in stilte – verliefd op haar.

"Marion!" riep ik.

Ik kon gewoon niet geloven dat ze nog steeds zo jong was, terwijl ik ondertussen al meer dan veertig jaar ouder was geworden.

"Ik ben het, P.," zei ik, "uit Z., herinner je je niet?"

"O ja, nu zie ik het. Je was zo verliefd op me."

"Heb je dat toen gemerkt?" vroeg ik.

"Ik merkte dat je iets verborg, en ik wist dat het verliefdheid was. Meisjes weten zulke dingen."

Ze gaf me een arm, we liepen het station uit en staken het Piazza Garibaldi over. Mijn hart bonsde.

"Marion," vroeg ik, "waarom ben je nog altijd zestien? Waarom ben je niet ouder geworden, net als ik?"

"Heb je tijd?" vroeg ze.

"Een zee van tijd," zei ik.  

Uit: mijn droom van vannacht

Internet is een speen

Internet

Internet is een speen zonder fles en is bedoeld om de zuigbehoefte van de mens te bevredigen zonder de mens te eten of te drinken te geven.
Internet bestaat uit een zuiggedeelte van rubber of siliconen en een plastic schildje om te voorkomen dat de mens de speen inslikt.

Is dat niet K., de zus van S.?

De buurt waar wij wonen

Het komt vaak voor dat M. en Z. een jonge actrice of acteur herkennen van hier uit de buurt. 

M.: "Hé, is dat niet K., de zus van S.?" 

Z.: "Ja, ze is het!"
Ik: "Huh? Wat?"

M.: "O, iemand die jij niet kent speelt iemand die jij niet kent op tv."

Over de jeugd

De Black Shadow (de motor waarop Jan Hanlo de dichter 
in 1969 verongelukte)

"Heldere stemmen, die openlijk roepen."

 

 

 

 

 

 

Jan Hanlo

Dat hadden W. en ik al in de jaren zestig van de vorige eeuw

Fossiele walkie talkie (loopje praatje)

Eerder al vond ik een fossiel condoom.
Nu heb ik een fossiele walkie talkie¹ gevonden.
In de jaren zestig van de vorige eeuw hadden W. en ik walkie talkies.
W. en ik woonden schuin tegenover elkaar in een straat in Z. 
's Nachts konden we gewoon met elkaar praten via de walkie talkies. 
Daardoor komt het dat ik de opwinding over het mobieltje nooit begrepen heb. Dat hadden W. en ik al in de jaren zestig van de vorige eeuw!

¹ Loopje praatje

Waarom zijn hoge hakken toch zo sexy?

Jouw hart

Hart, ongebroken

"Heeft hij je hart gebroken?"
"Ja."

"Goed, het moest gebroken worden." 

Wat betekent het?

Soms ontdek ik door een verschrijving of een typefout een woord dat niet bestaat maar wel had kunnen bestaan.
Zoals het woord wuilen.

"Wat zou het kunnen betekenen?" vroeg ik aan P.

P. weet meestal wel wat onbestaande woorden betekenen.

"Wuilen lijkt me nautisch," zei hij. "Om een wuil heen zeilen."

Sommige honden lopen zo

Zeilschip in hevige zijwind

J. was de hele avond zichzelf niet.
Gewoonlijk kun je hem niet met de mond dicht fotograferen.

Nu was hij stilletjes.
Ik vroeg hem: "Wat is er aan de hand?"

"Ik heb moeite met verlijeren," zei hij.

"Wat betekent verlijeren?" vroeg ik.

Toen maakte hij snel een tekeningetje.
Het tekeningetje liet zien hoe de uitgezette koers van een schip bij hevige zijwind moet worden bijgesteld tegen de windrichting in, zodat het schip toch op de plaats van bestemming aankomt. 

Je ziet het verlijeren ook wel eens bij vliegtuigen als het stormt.
En sommige honden lopen zo (en ik ook).

Wanneer je een stok aan het achtereinde van een kip vastmaakt

Kip (Haan)

De Chileense bioloog Bruno Grossi ontdekte het volgende.
Wanneer je een stok aan het achtereinde van een kip vastmaakt, begint die kip te lopen op de manier van een dinosauriër!
Preciezer gezegd, de kip begint dan te lopen op de manier waarop biologen denken dat dinosauriërs liepen!
Bruno kreeg voor deze ontdekking de Ig Nobelprijs.

Het komt steeds dichterbij

"Het komt steeds dichterbij."

"Wat komt steeds dichterbij?"

"Daar kan ik niets over zeggen. Maar het is zeker dat het steeds dichterbij komt."

"O, ok."