Wat heb je een mooie broek aan

Vlas (waar linnen van gemaakt wordt)

1.
Eerder behandelde ik al eens het vraagstuk van het kosmopolitisme. 
Ik vroeg me af of kosmopolieten eigenlijk wel bestaan en ik besprak het kosmopolitische gerecht Dal Makhani. Vorige week kwam ik aan op het Centraal Station van Florence in Italië en ik herinnerde me weer de kosmopoliet die ik daar negenendertig jaar geleden in de prachtige hal meende te zien staan, toen ik met W. voor het eerst in mijn leven zonder vader en moeder op vakantie was. Hij verscheen weer voor mijn geestesoog, die kosmopoliet. Hij stond in het midden van de hal een sigaret te roken. Hij droeg een linnen pak, licht van kleur.

2.
Linnen! 
Dat was me negenendertig jaar geleden niet opgevallen.
Wat is het toch wonderlijk dat je sommige dingen pas in de herinnering waarneemt.
Ik voelde meteen dat ik dichterbij de oplossing van het kosmopolitische vraagstuk was gekomen. 
In een Florentijnse winkel paste ik een linnen broek, licht van kleur.
En ja hoor. Ik zag het meteen toen ik voor de spiegel ging staan. Daar stond een kosmopoliet!
Weer thuis, in i Paesi Bassi, zei iemand tegen me: "Wat heb je een mooie broek aan."
"Dank je," zei ik, "het is een kosmopolitische broek."

Ik vermoed dat kosmopolieten niet bestaan

World Citizen Flag

"Hé, daar loopt een kosmopoliet."
Het was op het station van Florence.
Ik was achttien jaar en alleen op reis zonder moeder of vader (maar met W.).  
"Hé, daar loopt een kosmopoliet," zei ik dus tegen W.
De kosmopoliet droeg een licht pak, herinner ik me, hij bewoog mooi.
Daarna heb ik nooit meer een kosmopoliet gezien of gedacht er een te zien.
Ik vermoed dat kosmopolieten niet bestaan.
Ik moet dit nog onderzoeken.

Ik zocht overal naar mangopoeder

Urad dal

In de krant stond een portret van de schrijver Ilija Trojanow.
Hij is nogal een kosmopoliet.
Hij raadde een Indiaas gerecht aan.
Een kosmopoliet herken je onder andere hieraan, dat hij behalve mystieke dichters ook Indiase gerechten aanprijst.
Het gerecht heette Dal Makhani.
Het zag er zeer verrukkelijk en kosmopolitisch uit op de foto. 
Ik ging het zelf maken. 
Ik ben door vliegangst (grondlust) aan de grond genageld maar dat betekent niet dat ik geen kosmopolitische gerechten kan bereiden.
Ik zocht overal naar mangopoeder. Uiteindelijk vond ik het bij een Chinese winkel op de Zeedijk.
Groene pepers vond ik bij de Turkse winkel in mijn eigen buurt en urad dal bij een Surinaamse winkel in de Dapperstraat.¹ 
De rest van de kosmopolitische ingrediënten – naanbrood, koenjit, kurkuma en garam masala – lag gewoon in de schappen van Albert Heijn.
En knoflook, verse gember, tomaten, room, koriander, chilipoeder, komijnzaad en boter hadden we zelf nog in huis.
Het smaakte zoals het eruit zag op de foto in de krant. Verrukkelijk en kosmopolitisch. Maar de kleuren waren niet zo mooi als op de foto.
Op de foto was sprake van een prachtig roodbruin met koriandergroen en dat was in mijn pan niet het geval.

¹ Urad dal is een Indiaas boontje, zwart van buiten, wit van binnen