donderdag 17 september 2015

Zoiets zal er dan wel aan de hand zijn

Bestek uit het schip de Titanic
In een tijdschrift las ik
een interview met een pleitbezorgster van "het nieuwe eten".
Ik weet niet wat dat te betekenen heeft.
Maar onlangs zei iemand in een interview: "We zijn verslaafd geraakt aan nieuw, nieuw, nieuw."
Dat zal er dan wel aan de hand zijn.
Als iemand zegt: "We zijn verslaafd geraakt aan nieuw, nieuw, nieuw", dan kun je er trouwens van uitgaan dat er bedoeld wordt: "Ik ben verslaafd geraakt aan nieuw, nieuw, nieuw."
Hier zie je mooi in één oogopslag waar het moralisme vandaan komt.

Over de bron van een rivier

De eerste twee boten passeerden vlot.
De derde was een diep geladen aak
die traag naderde.
Plotseling doemde de aak dichtbij op
.
We zagen dat hij geheel gevuld was
met water dat in springerige golfjes uit het donkere ruim over de boorden stroomde.
Incognito dreef de bron van de rivier voorbij.
 

Vrij naar: K. Michel, Waterstudies (1999)

Hij wilde oogarts worden

M.C.Escher Witte en blauwe vogels
Bashar al-Assad de president van Syrië zei gisteren in een interview met Russische media:
"Met het ene oog huilt het Westen om de vluchtelin-gen. Met het andere oog richt het Westen een mitrailleur op de vluchtelingen."
Bashar al-Assad studeerde medicijnen aan de Universiteit van Damascus.
Hij wilde oogarts worden.
Het Westen is in de ogen van hem de schuld van alles.
Miljoenen vluchtelingen zijn in de ogen van hem op weg naar het Westen, op de vlucht voor het Westen.
Maar dat is een tekening van M.C. Escher!

Hier lees je het hele interview met Assad

dinsdag 15 september 2015

Wat een lastpost is de dichtkunst

Kloten (kluiten)
Iemand op straat riep tegen iemand anders: "Klootzak!"
Hij riep het met veel kracht.
Klootzak trekt doorheen de generaties.
De vader was ook een klootzak.
De grootvader ook.
En dan is er nog de overgrootklootzak, bij wie het allemaal begon.
Toen ik het hoorde schoot me opeens dit gedichtje van Cees Buddingh' te binnen:


De zon gaat op. De zon gaat onder.
Langzaam telt de boer zijn kloten.

En daardoor moest ik denken aan een ander gedicht van hem:

Vanochtend na het ontbijt
ontdekte ik, door mijn verstrooidheid,
dat het deksel van een middelgroot potje marmite
(het 4 oz net formaat)
precies past op een klein potje Heinz sandwich-spread
natuurlijk heb ik toen meteen geprobeerd
of het sandwich-spread-dekseltje
ook op het marmite-potje paste
en jawel hoor, het paste.

En toen was ik wel erg ver van mijn oorspronkelijke onderwerp (klootzak) afgeraakt. En toen moest ik denken aan deze regels van Adriaan Morriën uit de gedichtenbundel Een toegevoegd zintuig:

Maar je bent wel ver van je geboorte afgeraakt
en nu werkelijk heel dicht bij de dood gedreven.

En zo zie je maar, wat een lastpost de dichtkunst is.
Regels die je honderd jaar geleden gelezen hebt, spoken nog steeds door je hoofd, of je nou wilt of niet, en brengen je van je apropos.

donderdag 10 september 2015

Een mopje dat nogal gevoelig lag

Syrische vluchtelingen
Vandaag kwam ik A. tegen bij Albert Heijn.
Hij vertelde een mopje dat hij net gehoord had.
Hij vertelde het fluiste-rend, want het was een mopje dat nogal gevoelig lag, vond hij.
"Wat is het verschil tussen het Nederlands voetbal-elftal en vluchtelingen?" vroeg hij.
"Ik weet het niet," zei ik.
Dat zeg ik altijd als me zoiets wordt gevraagd, ook als ik het mopje al ken.
Ik vind het ronduit onaardig om iemand de pret van het vertellen van een mopje te ontnemen.
"Vluchtelingen komen Frankrijk wél binnen," fluisterde hij.
Ik vond het wel een goed mopje (gevoelig liggend).
In 2016 is het Europese Kampioenschap voetbal in Frankrijk, moet je weten, en het Nederlands voetbalelftal heeft zich daar niet voor weten te kwalificeren.

dinsdag 8 september 2015

Wat is ook weer de symbolische betekenis van wit en rood?

Twee keer per jaar, in de lente en in de herfst, ga ik naar het graf van mijn vader.
Ik kijk dan hoe de vlag erbij hangt.
Of alles nog netjes is.
Ook praten mijn vader en ik dan.
Dat wil zeggen: ik praat,
mijn vader luistert.
Soms neem ik een roos mee.
De roos koop ik bij een bloemenstal tegenover de ingang van de begraafplaats.
"Wilt u een witte of een rode roos," vroeg de man van de bloemenstal vandaag.
"Ik weet het niet," zei ik, "wat is ook weer de symbolische betekenis van wit en rood bij rozen?" 
De bloemenman zei:
"Wit is de kleur van de onschuld en rood is de kleur van de liefde."
"Doe dan maar rood," zei ik.

Wij burgemeesters zijn pragmatisch

De burgemeesters van de vier grote steden waren op de tv.
Ze zeiden: "Wij burgemeesters zijn veel beter in staat om globale problemen aan te pakken dan landelijke politici, want wij burgemeesters zijn niet ideologisch maar pragmatisch."
Ik ben het met de burgemeesters eens.
Zouden ze soms het boek If mayors ruled the world van Benjamin Barber hebben gelezen, politicoloog en adviseur van de Broederlijke Leider en Gids van de Revolutie Moammar al-Khaddafi?
Hij schrijft: "Burgemeesters zijn veel beter in staat om globale problemen aan te pakken dan landelijke politici, want burgemeesters zijn niet ideologisch maar pragmatisch."

maandag 7 september 2015

Zij stromen in tegenovergestelde richtingen

Vluchtelingenkamp voor Syriërs
Ik wist niet dat de Rijn en de Donau in tegenovergestelde richtingen stromen. 
De Donau stroomt zuidoostwaarts, van het Zwarte Woud naar de Zwarte Zee.
De Rijn stroomt noordwestwaarts van Zwitserland naar de Noordzee.
Europa heeft er sinds kort een nieuwe noordwestwaarts stromende rivier bij.
Het is de Rivier van de Vluchtelingen.
Hij stroomt van Syrië naar Duitsland en ontspringt in het duistere hart van Bashar-al-Assad, de oogarts en president.

zaterdag 5 september 2015

Ik heb een afdak gemaakt

Het afdak als je omhoog kijkt (als je eronder staat)
Ik heb een afdak gemaakt op m'n terras.
Het is een afdak tegen de herfst.
Het is gemaakt van bamboe, touw, plastic en wasknijpers.
Het dient om me bescherming te bieden tegen de regen tijdens het roken.
Ik sta er ook onder als het niet regent (het is fijn om ergens onder te staan)

dinsdag 1 september 2015

Edward Norton Lorenz hield een lezing

Monarchvlinders, fladderend
Het vlindereffect is een beroemde metafoor uit de chaostheorie. 
Er zijn veel varianten maar
 er is één historisch juiste metafoor en die luidt als volgt:
"Does the flap of a butterfly's wings in Brazil set off a tornado in Texas?"
Veroorzaakt de vleugelslag van een vlinder in Brazilië een tornado in Texas?
Dit was de titel van een lezing die de Amerikaanse wiskundige en meteoroloog Edward Norton Lorenz hield voor een gezelschap van financiers van wetenschappelijk onderzoek.
Plaats van de lezing: de Wilmington Room van het Sheraton Park Hotel in Boston Massachussettes.
Datum: 19 december 1972.
Tijdstip: 10.00 in de ochtend.
Het eerste wat opvalt is dat de beroemde metafoor een vraag is, geen vaststelling.
Het tweede wat opvalt is dat de vraag onbeantwoord blijft.
Lorenz begint de lezing zo:
"Om te voorkomen dat ik lichtzinnig overkom door zelfs maar de titelvraag te stellen, laat staan te suggereren dat er een bevestigend antwoord op zou kunnen zijn, wil ik proberen een en ander in het juiste perspectief te plaatsen door twee stellingen aan te bieden
. Stelling één: als een enkele vleugelslag van een vlinder een belangrijke rol kan spelen bij het opwekken van een tornado, kunnen alle voorgaande en volgende vleugelslagen dat ook, net als de vleugelslagen van miljoenen andere vlinders, om nog maar te zwijgen van de activiteiten van ontelbare krachtigere wezens, waaronder onze eigen soort. Stelling twee: als de vleugelslag van een vlinder een rol kan spelen bij het opwekken van een tornado, kan hij net zo goed helpen bij het voorkomen van een tornado."
Veroorzaakt een lezing, gehouden op 19 december 1972 in de Wilmington Room van het Sheraton Park Hotel in Boston Massachussettes, 's ochtends om 10.00 uur, veel misverstanden in de wereld? 

Meer over de ongelukkige combinatie van vlinders en metaforen hier

De kunst van het navelstaren is in het verdomhoekje terecht gekomen

Ilya Prigogine
In verband met mijn psychologie op basis van onze perceptie van tijd
ga ik het boek Orde uit Chaos¹ van Ilya Prigogine aanschaffen.
Het boek verscheen in 1980.
Ik was toen 22 jaar.
Ik hoop dat ik het nog ergens nieuw kan krijgen.
Ik vind het niet prettig boeken te lezen die eerder al door anderen gelezen zijn.
Ik tref er soms vieze dingetjes in aan.
Daardoor kom ik zelden in een bibliotheek of een antiquariaat.
Mijn psychologie op basis van onze perceptie van tijd is deels gegrondvest op de beoefening van de in het verdomhoekje terecht gekomen kunst van het navelstaren (ὀμφᾰλόσκέψῐς spreek uit: omfaloskepsis).

¹ Oorspronkelijke titel: La Nouvelle Alliance

Volgende keer beter

Anna Drijver
Ik zag de actrice Anna Drijver in de Albert Heijn.
Zij stond bij de Afdeling Tijdschriften in de tijdschriften te bladeren.
De camera van mijn mobiele telefoon was kapot.
Ik kon dus geen foto maken.
Ook had ik de moed niet om haar aan te spreken.

Volgende keer beter!

maandag 31 augustus 2015

Smartphone avant la lettre

Foto van twee verdachte types. De foto is gemaakt met een in een plastic 
tas – verborgen camera van de Stasi in Oost-Berlijn in 1975 


zaterdag 29 augustus 2015

De bloemen hebben geen verweer

Naaktslak
Om elf uur 's avonds komen de naaktslakken tevoorschijn van onder de stenen.
Ze glibberen de planten in.
Ze slurpen de bloemen op.

Ik denk niet dat naaktslakken een gebit hebben.
Ik denk dat ze een slijm uitscheiden dat de bloemen week maakt, waardoor ze (de bloemen) naar binnen geslurpt kunnen worden.
De bloemen hebben geen verweer.
M. zegt dat ik schoteltjes bier moet neerzetten. Ze zegt: "Naaktslakken zijn dol op bier. Als ze moeten kiezen tussen bloemen en bier, dan kiezen ze bier."
Op zich hebben ze daar gelijk in.

Dramatisch zonnebaden (1): In de deuropening


M.

vrijdag 28 augustus 2015

Op onze leeftijd rest ons nog maar één ding

Chateaubriands maîtresse, de Parijse schoonheid 
Juliette Récamier ("La belle des belles")

De schrijver François René de Chateaubriand had een zwak voor de schrijver Michel de Montaigne die twee eeuwen eerder leefde en ook voor de schrijver François Rabelais
 die drie eeuwen eerder leefde.¹
Hij haalt ze er in zijn mémoires om de haverklap bij.
Zoals in deze passage over de kerkklokken van Rome:
"Rabelais is het niet eens met Montaigne, die vrijwel geen klokken in Rome heeft horen luiden, in elk geval veel minder dan in het eerste het beste Franse dorpje. Rabelais hoort juist heel veel klokgebeier in Rome."²
Of in deze passage over de aantrekkingskracht van jonge vrouwen op oude mannen:
"Och, mijn goede Montaigne, op onze leeftijd rest ons nog maar één ding: onszelf terzijde te schuiven."³

¹ Chateaubriand leefde in de achttiende eeuw, Montaigne in de zestiende eeuw en Rabelais in de vijftiende eeuw (hoe minder mensen er zijn en hoe minder er gebeurt, hoe dichterbij de doden zijn).
² Uit: François René de Chateaubriand / Mémoires d'outre-tombe (Memoires van over het graf) / 1841
³ Idem (Maar Chateaubriand schoof zich niet terzijde, zie afbeelding!)

donderdag 27 augustus 2015

Ik zat ingeklemd tussen liefde en vernietiging

De Utrechtsestraat
Ik fietste in de Utrechtse-straat, dat is de mooiste straat van Amsterdam, het is er altijd druk. 
Ter hoogte van een restaurant dat Made With Love heet werd ik tegen de stoeprand gedrukt door een rode vrachtauto van de firma Brantjes Data-vernieting
Op de vrachtauto stond in grote blauwe letters geschreven: 100% Vertrouwd Vernietigen.
Behalve die keer dat ik in een Amsterdams stadsdeelkantoor achtervolgd werd door het woord schoonheid heb ik op het vlak van de semiotiek zelden iets merkwaardigers meegemaakt dan ingeklemd te zitten tussen de zinnetjes Made With Love en 100% Vertrouwd Vernietigen.

woensdag 26 augustus 2015

Sommige mensen weten van geen ophouden

Beton
Een buurman is aan het boren in het beton.
Hij doet het met een gewone huis-, tuin- en keukenboor
dat kan ik horen terwijl hij het met een pneumatische boor moet doen.
Hij boort al uren lang.
Het maakt een groot lawaai.

Sommige mensen weten van geen ophouden.
Wat een noodlottige combinatie vormen toch onwetendheid en volharding!
Ik zou hem graag mijn pneumatische boor lenen, maar die heb ik eerder aan een andere buurman uitgeleend en die heeft hem kapot gemaakt.

Er zou een Idiotensicherung moeten komen op boormachines, waardoor ze zichzelf automatisch uitschakelen bij gebruik door onwetenden.
Een belangrijke reden waarom ik P. graag mag, is dat hij weet om te gaan met de weerbarstige materie.

maandag 24 augustus 2015

Over werkelijkheid

"Wat ik zeggen wou: in de werkelijkheid zit een onzinnig verlangen naar onwerkelijkheid."

Uit Robert Musil, De man zonder eigenschappen, deel I (1930), hoofdstuk 69: Diotima en Ulrich. Vervolg. (vertaling Ingeborg Lesener)

zondag 23 augustus 2015

De ogen van de man zijn gegroeid uit de borsten van de vrouw

Mannenoog
Mijn theorie is dat de ogen van de man evolutionair gegroeid zijn uit de borsten van de vrouw.
Twee ogen, twee borsten, snap je, dat heeft de natuur zo geregeld.
Tepel, tepelhof en borst; pupil, iris en oogwit.
In de bijbel staat dat de vrouw is geschapen uit de rib van de man. Dat is kolder.
Wel is waar dat Dionysos is geboren uit het dijbeen van Zeus. De Grieken waren een stuk helderder van geest dan de monotheïsten.

vrijdag 21 augustus 2015

Schuur de taal, en jullie zullen de ruimte en haar vel zien

Anselm Kiefer / Voor Velimir Chlebnikov (uitsnede)
1.
In de menigte:
"Tsjangara Zangezi is gekomen! Praat, praat-zuchtige! Dappere zwalker! Wij luisteren."
2.
Zangezi:
"Horen jullie me wel? Horen jullie mijn spraak, die jullie verlost van de boeien van de woorden?"
3.
Zangezi:
"Schuur de taal, en jullie zullen de ruimte en haar vel zien."
4.
Zangezi:
"En als ze zeggen: jij bent een god, zeg dan woedend: liegebek!"
5.
Zangezi:
"Voorwaarts, wereldbollen!"
6.
Toehoorder:
"Hij heeft me als een visje gespiest op de harpoen van zijn gedachten."
7.
Drietal:
"'Tabee, Zangezi! Waar zien we elkaar weerom?'
'In 'n massagraf, wat ik je brom!'"
*

* Fragmentjes uit Velimir Chlebnikovs laatste werk Zangezi (1922), vrij naar de Nederlandse vertaling van Aai Prins. En er staat ook: "Uit, die schoenen van de rede! Hier heb je m'n zwetende tenen!"

woensdag 19 augustus 2015

Ik lag op een tafel

Schubert (1797-1828) / Winterreise (hoes van een LP)
Ik ben één keer geopereerd. Dit was vijfendertig jaar geleden. Het was een kleine operatie, poliklinisch.
Er was een operatietafel, daar lag ik op.
Er was een chirurg met zeer behaarde armen.
Er waren assistentes in groene kleren.
Ik droeg een operatiegewaad met een gat op de plek waar ik geopereerd werd.
Ik was plaatselijk verdoofd, ik maakte alles mee.
Het snijden voelde ik niet, maar de handen en de op mij uitgeoefende krachten wel. Een assistente wreef steeds over mijn been (het was een aantrekkelijke assistente).
Er werd me niet gevraagd om Franz Schuberts lied Gute Nacht te zingen tijdens de operatie. Maar als ze het gevraagd hadden dan had ik het gekund, want ik kende de tekst uit m'n hoofd doordat mijn vader het lied vaak draaide.
"Fremd bin ich eingezogen / Fremd zieh' ich wieder aus..."
Mijn vader vond het mooi. En doordat hij het mooi vond, vond ik het ook mooi.
Het was het eerste lied uit de liederencyclus Winterreise van Franz Schubert. Het laatste lied, Der Leiermann, vond hij ook mooi. 
"Drüben hiterm Dorfe / Steht ein Leiermann..."
Zie hier beelden waarbij de patiënt wél gevraagd wordt om Gute Nacht van Franz Schubert te zingen tijdens de operatie. 

zondag 16 augustus 2015

We hebben geen toekomst meer

Brug in het Oostelijk Havengebied door Adriaan Geuze
De landschapsarchitect Adriaan Geuze zegt:
"Het is betreurenswaardig dat Nederland een land van managers en juristen is geworden.
Hij zegt:
"Wij hebben geen toekomst meer, wij hebben alleen nog maar procedures."
Mooi gezegd, Adriaan!

vrijdag 14 augustus 2015

Hoe was het?

De Utrechtsestraat in 1971
Ik stond op straat met S. 

We rookten een sigaret. 
Bij S. in huis mogen we sinds kort niet meer roken.
Terwijl we daar stonden kwamen de buren van S. thuis.
Ze waren vijf weken op vakantie geweest. 

S. vroeg: "Hoe was het?" 
De buurvrouw zei: "Ik heb mijn spirituele vader ontmoet."

woensdag 12 augustus 2015

Onze klokken moeten voortaan linksom draaien

Simon Bolivar, de bevrijder en naamgever van Bolivia
De minister van Buitenlandse Zaken van Bolivia zei: 

"Waarom draaien de klokken in dit land allemaal linksom?"
De president zei: 
"Ik weet het niet. Nooit een seconde bij stilgestaan."
De minister van Binnenlandse Zaken zei: 
"Het is het gevolg van de Spaanse overheersing. De klokken van de Spaanse overheerser draaiden rechtsom. Nu wij ons van de overheerser hebben bevrijd, laten wij onze linksom draaien, om onze onafhankelijkheid te tonen!"
En zo komt het dat de klok op het Boliviaanse Paleis van de Wetgeving in de regeringshoofdstad La Paz linksom draait.

dinsdag 11 augustus 2015

Over schoenen

Robert Redford
Een zeilboot komt midden op de Stille Oceaan in botsing met een drijvende container.
De container is van een schip gevallen (vermoedelijk door een storm).

Uit een gat in de container drijven schoenen.
De schoenen herinneren aan het land.

Zo begint de film All is lost van Robert Redford.

maandag 10 augustus 2015

Ondertussen op het terras

Cosmos atrosanguineus (chocolade cosmos)
De clematis had twee diepblauwe bloemen gemaakt. Die zijn allebei opgegeten door de naaktslak.

De blaadjes van de moe-rashertshooi zijn recursief geordend.
"Recursie is het optreden van een opeenvolging van constructies waarvan elk afzonderlijk is gebaseerd op een of meer soortgelijke voorgaande constructies."
¹
E
n dat voor zo'n klein waterplantje!
De cosmos atrosanguineus die ruikt naar chocolade maakt lange, dunne, haast onzichtbare stengels. Aan het einde van die stengels ontvouwen zich donkerpaarse, bijna zwarte bloemen die eruitzien als "gaatjes in de werkelijkheid". 
Net alsof er kleine zwarte gaten op ons terras zweven.
Net het heelal.
 

¹ Uit: Wikipedia

zondag 9 augustus 2015

Over nietsdoen

Leeuw op het kinetisch nulpunt ("Le Roi")
Nietsdoen is erop gericht om jezelf niet te verspillen (te verkwanselen).
Om je hele wezen bijeen te houden.
Om niet uit elkaar te vallen.
Om controle te houden over al je onderdelen.
De tijd gaat sneller als je iets doet, dat weet iedereen. Je morst tijd, knoeit tijd.
Is het al weer zo laat?
Je moet nietsdoen niet verwarren met met lui-zijn of uitgeput-zijn. De uitgeputten zijn vaak juist de actiefsten.
De nietsdoeners zijn de krachtigsten, de vitaalsten! Ze behouden kracht en vorm op een kinetisch nulpunt.
Maar wat zit ik hier toch telkens willekeurig welke gedachte te noteren die in mijn hoofd opkomt?
O ja, de stadsklok waarover ik eerder schreef is gelukkig weer terug.

zaterdag 8 augustus 2015

Over de tijd

Roadrunner (Geococcyx)
M. (14): "Mijn snelste levensjaar was van mijn vijfde tot mijn zesde."

Welk personage is belangwekkender dan hij?

Napoleon op snoepjes
1.
Fran
çois René de Chateaubriand schrijft in zijn mémoires over Napoleons Russische veldtocht: "Op 6 november 1812 zakt de temperatuur tot achttien graden onder nul; alles verdwijnt onder één immense witte laag. De soldaten zonder schoenen voelen hun voeten afsterven; hun musket brandt in hun paars aangelopen, verstijfde vingers en valt ter aarde; hun haar staat recht overeind van de ijzel, hun baarden bevriezen door hun ijzige adem; hun lompen worden één grote ijsmantel. Ze vallen, sneeuwen in; kleine heuveltjes worden het en evenzovele graftombes. Bij het krieken van de dag, waarbij de zon zich niet laat zien, is het geroffel van een beijzelde trom te horen of de klank van een schorre trompet; niets klinkt droefgeestiger dan zo'n lugubere reveille die krijgers te wapen roept die nimmer meer kunnen worden gewekt."


2.
Chateaubriand had een afkeer van Napoleon. Toch schreef hij bij de dood van Napoleon: "Met Napoleon is het verleden afgesloten. Hij heeft de oorlog tot zoiets immens gemaakt dat de mensheid zich er voorgoed van zal afkeren. Wat zou ik niet allemaal kunnen zeggen, ooggetuige die ik ben van de ondergang van zo'n twee, drie werelden? Is met Napoleon niet alles ten einde? Welk personage is belangwekkender dan hij? Van wie of wat kan nog sprake zijn, na een dergelijk man? Ik schaam me bij de gedachte dat ik nu moet gaan neuzelen over een hele massa miniatuurmensen waar-toe ik zelf ook behoor, allemaal vage nachtwezens in een decor waaruit de stralende zon is verdwenen."

donderdag 6 augustus 2015

Er zat vrijwel niemand op de tribune

Twee waterpoloërs strijdend om de bal in Kazan
Vandaag zond de televisie een waterpolowedstrijd uit.
Omdat ik niks te doen had keek ik ernaar.
Er zat vrijwel niemand op de tribune.
Het was in de stad Kazan.
Af en toe hoorde je een kreet vanaf de tribune:
"Holland!"
De Russische stad Kazan ligt duizend kilometer ten zuidoosten van Moskou.
"Holland!" riep nog maar eens een eenzame stem, terwijl de zwemmers in het blauwe zwembad traag als in slow motion om de bal streden.

maandag 3 augustus 2015

Laat ze maar toeteren

Zomergast met zomergastheer
Ik zag het programma Zomergasten.
Ik dacht de hele tijd: "O, schiet nou toch eens op!"
Aan de gast lag het niet.
Aan de interviewer ook niet.
Het is de formule.
Op televisie mag je 130 kilometer per uur en Zomergasten gaat 30 kilometer per uur. Het gefoeter en getoeter erachter kun je gewoon horen.
"Laat ze maar toeteren."

zaterdag 1 augustus 2015

"Pavlova," zei ze

Marshmallows
Eerst verhitte M. (42) onze heteluchtoven tot 130 graden. Daarna brak ze acht eieren. Het eiwit verzamelde ze in een grote kom en klopte ze met de mixer totdat het een beetje stijf was geworden. Toen gooide ze er een half pak witte suiker bij en dit mengsel klopte ze acht minuten lang, totdat de suikerkorrels helemaal waren opgelost. Ze nam een slokje wijn, want het was tenslotte een feestdag, Z. (11) was jarig. Inmiddels was de oven op temperatuur gekomen. M. bekleedde een grote bakplaat met bakpapier en legde het mengsel van suiker en eiwit erop in de vorm van twee grote cirkels. Ze deed het zorgvuldig, want ze is een zorgvuldig persoon. Ze maakte met de lepel gaatjes en geultjes in de bovenkant van de twee cirkelvormige mengsels, zette ze in de oven, draaide de kookwekker op de vereiste stand, nam nog een slokje wijn en zette toen een kleine pan op laag vuur waarin ze glucosestroop en kristalsuiker mengde met koud water. Al roerend ontstond er een heldere siroop, waarin alle suiker was opgelost. Tegelijk liet M. tien blaadjes gelatine weken in een andere pan met water. Het moest allemaal heel precies, dus ze wilde liever niet dat ik tegen haar praatte, wat ik niet gemakkelijk vond. Ze had speciaal voor de gelegenheid een suikerthermometer gekocht. Terwijl de twee pannetjes stonden te pruttelen op het vuur brak M. snel nog twee eieren en klopte het eiwit van deze eieren met de mixer totdat het een beetje stijf was geworden, precies zoals ze al eerder gedaan had met de acht eieren. Toen de siroop op een temperatuur van exact 122 graden was gekomen, schonk ze die heel voorzichtig bij het geklopte eiwit en daarna deed ze er de inmiddels opgeloste gelatine en ook nog het merg uit twee vanillestokjes bij. Dit mengsel klopte ze maar liefst zeven minuten lang met de mixer. Het volume van het mengsel nam in die zeven minuten aanzienlijk toe, maar het bleef vloeibaar, precies zoals de bedoeling was. M. had het warm, want de temperatuur in de keuken liep op en bovendien stak alles vreselijk nauw, zoals ik al zei. Ze voegde aan het in volume toegenomen maar nog steeds vloeibare mengsel een roze kleurstof toe, klopte het mengsel nog een paar minuten tot het egaal roze was, goot het in een bakblik, streek het oppervlak liefdevol glad en liet het langzaam afkoelen.
"Marshmallow," zei ze.
Intussen waren die twee cirkelvormige mengsels van eiwit en suiker uit de oven ook klaar.
"Meringues."
En toen deed M. het volgende: ze smeerde de afgekoelde maar nog niet gestolde roze marshmallow met een grote spatel in de gaten en geulen van de twee cirkelvormige meringues uit de oven! Vervolgens deed ze aardbeien in een kom, zo'n 750 gram, voegde er citroensap, suiker en balsamicoazijn aan toe, mengde dit door elkaar en liet het mengsel een poosje staan om te weken. En terwijl dat mengsel daar zo stond te weken, in die kom, op het aanrecht, en de gasten binnen druppelden, splitste M. een vanillestokje, schraapte het merg eruit en klopte het samen met wat suiker, slagroom en Griekse yoghurt tot een zeer heerlijke zogenoemde "chantillyroom". Ik weet dat het zeer heerlijk was, want ik mocht er een likje van nemen. "Wil je nog een glas wijn?" vroeg ik, want ik had inmiddels wel in de gaten dat er iets bijzonders stond te gebeuren in de keuken, al had M. het zo niet aangekondigd. Ze zei ja. Ik schonk nog wat wijn in, terwijl zij een groot deel van de chantillyroom en de geweekte aardbeien op een van de twee meringue-marshmallowcirkels uitstreek. Daar legde ze de tweede meringue-marshmallowcirkel bovenop en daar weer bovenop schepte ze de rest van de chantillyroom, de rest van de aardbeien en een paar muntblaadjes. Een taart van 25 centimeter hoog.
"Pavlova," zei ze.

We konden er niet meer in

Het was M. (42) die de deur van ons huis achter zich had dichtgeslagen terwijl de sleutels nog binnen lagen (op tafel).
Niet ik.
We stonden buiten en we konden er niet meer in.
"Wie laat de sleutels dan ook binnen liggen?" zei M.
"Wie slaat de deur dan ook achter zich dicht terwijl de sleutels nog binnen liggen?" zei ik.
Het is niet eenvoudig om zeven meter omhoog te klimmen langs regenpijpen, balkons en klimop, maar het is me gelukt. Volgens M. was ik net Tom Cruise in de openingsscène van Mission Impossible 2