Over taal en werkelijkheid

Astronaut

De Turken willen naar de maan, maar ze hebben geen woord voor astronaut.
President Erdogan heeft de Turken opgeroepen een woord voor astronaut te bedenken, anders kunnen ze niet naar de maan.
(De president is geboren in een arme wijk van Istanbul; van zijn zakgeld kocht hij ansichtkaarten en flessen water die hij verkocht op straat).

Over corona

 

                                             Oostelijke Handelskade, Amsterdam

Over de woorden guur en onguur

Guur en onguur weer

In de middeleeuwen betekende het woord “guur”: vriendelijk.¹
Het woord “onguur” betekende het tegenovergestelde: onvriendelijk.²
Na de middeleeuwen begonnen mensen om één of andere reden “guur” te zeggen als ze “onguur” bedoelden. Het is niet duidelijk waarom dit gebeurde.³
Langzaam maar zeker won de nieuwe betekenis van “guur" (onvriendelijk) terrein en in de zeventiende eeuw werd het woord niet meer gebruikt in de oorspronkelijk betekenis (vriendelijk).
Dat de betekenis van een woord verandert in het tegenovergestelde van wat het oorspronkelijk betekende is eigenaardig.
Nog eigenaardiger is het, dat de betekenis van "onguur" niet mee veranderde! Die bleef onveranderd: onvriendelijk⁴, zodat “guur” en “onguur” voortaan hetzelfde betekenden!
En zo zie je hoe de tegenstellingen elkaar in de steek kunnen laten.⁵

¹ Ook wel: lief, lieflijk
² Ook wel: ruw, schrikwekkend, gemeen.
³ P. heeft hier een theorie over, die ik later uit de doeken zal doen.
⁴ Zie 2
⁵ Uit: Relativiteitstheorie en paradox van de tegenstelling door Peter Bekkers / Uitgeverij Opera Non Scripta

Al-Amal betekent hoop

Mars met manen Phobos en Deimos¹

Gisterenavond laat kwam de Arabische satelliet al-Amal aan op Mars (de planeet).
Al-Amal betekent hoop.
In de loop van vanmiddag komt de Chinese ruimte-sonde Tianwen aan op Mars.
Tianwen betekent hemelse vragen.
En volgende week zal een heel Amerikaans laboratorium op Mars landen. Dit laboratorium heet Perseverance.
Perseverance betekent volharding.
Hoop, hemelse vragen, volharding.

¹ In werkelijkheid zijn de manen onregelmatig gevormd (Phobos en Deimos betekenen angst en paniek en terror en schrik).

Grote verschillen vallen ons niet op als verschillen

Vogel en hamer

Wij zien alleen kleine verschillen, bijvoorbeeld de verschillen tussen twee auto's of de verschillen tussen twee mensen.
Grote verschillen – zoals bijvoorbeeld tussen een vogel en een hamer of tussen bewolking en kaas – vallen ons niet op als verschillen.
Hoe meer de dingen op elkaar lijken, hoe meer verschillen wij zien! 

Uit: Relativiteitstheorie en paradox van de verschillen, door Peter Bekkers / uitgeverij Opera Non Scripta

Een sneeuwbal op weg naar de stad Wenen (naar M.)

 

Het is vredelievender om in graden te denken

1.
Het is een vergissing om te denken dat wij oorlogen voeren omdat er tegenstellingen bestaan (bijvoorbeeld communisme vs kapitalisme, republikeins vs democratisch, Hutu's vs Tutsi's, leugen vs waarheid, monotheïsme vs polytheïsme).
Het is andersom.
Wij zijn oorlogszuchtig en daarom scheppen wij tegenstellingen.
De sociale media zijn een ware industriële revolutie op het gebied van de productie van tegenstellingen (de voedselindustrie heeft de plofkip, de sociale media hebben de ploftegenstelling).
Dit maakt de sociale media tot een oorlogsmachinerie op wereldschaal.
Het is vredelievender om in graden te denken dan in tegenstellingen.¹

2.
Op het plaatje zie je een lijn (1) met in het midden nul.
Rechts van de nul staat de verpleegster Florence Nightingale.
Links van de nul staat de dictator Adolf Hitler.
De dictator en de verpleegster zijn in deze afbeelding tegenstellingen.

3.
Nu haal je de nul uit het midden (2) en zet je hem – jenseits von Gut und Böse – aan het begin of aan het einde (of nergens).
De afstand tussen Adolf en Florence is nog precies even groot, maar ze zijn nu geen tegenstellingen meer, zie je. Ze staan aan dezelfde kant. Er is nu geen essentieel verschil meer tussen die twee, maar een gradueel verschil (een "topografisch" verschil). Daardoor lijken ze op elkaar (ze zijn tenslotte allebei mensen) en daardoor kunnen ze met elkaar praten:
"Dag Adolf."
"Dag Florence."

¹ In het Grieks is vredelievend "irenisch". Wat een mooi woord. Εἰρήνη was de Griekse godin van de vrede en de lente.

Plotseling begon het te regenen

Specht

We waren vanmiddag aan het tennissen aan de rand een bos.
Bosje, kan ik beter zeggen (er zat een specht in).
Plotseling begon het te regenen en te onweren.
Na een paar donderslagen trok het onweer west-waarts, vóór de uit het oosten naderende winter uit.
Een chaotische exodus van grote en kleine vogels kwam op gang.

Over de glazenwasser

Als onze hele straat naar sigaar ruikt, dan is de glazenwasser er (als de glazenwasser er is, dan ruikt de hele straat naar sigaar).

Claudia lust er wel pap van

"Claudia lust er wel pap van, hè, Claudia?"
"Nee hoor."
"Jawel, Clau, dat is wel zo, jij lust er wel pap van."¹

 

 

 

¹ Gesprekje in de supermarkt (bij de bananen) tussen een groep jongens en een meisje.

De stilte is graag in kooien

1.
Niemand kan tegen getreuzel, en toch bestaat het.
Niemand kan ertegen en toch bestaat het.
Dit geldt voor veel dingen.

2.
Het is M. opgevallen dat bij het afnemen van de coronatest het staafje niet verticaal de neus in gaat, zoals ze dacht, maar horizontaal. 

3.
Óf je kiest voor ongelijkheid en beweging, óf voor gelijkheid en bewegingloosheid.

4.
De zon scheen. Een vogel vloog laag over me heen. Ik zag zijn schaduw op de grond. Ook hoog in de lucht vlogen vogels. Die wierpen geen schaduwen op de grond (hun schaduwen haalden de grond niet). Als je schaduw de grond niet haalt, dacht ik, dan ben je vrij.

5.
"Toen ik jong was had ik een droom, maar die is door het leven uitgewist" – een Chinese vrouw op tv.

6.
Aan het leven van Donald Trump kun je zien dat het aanbeden-willen-worden bij velen vanzelf de bereidheid tot aanbidden oproept. Dit is een probleem.

7.
"Kom op Feyenoord," riep zondag iemand. Wat klonk dat eenzaam en ouderwets.

8.
Een paar dagen geleden at ik een worstje. Het had precies dezelfde textuur als m'n tong. Een fractie van een seconde dacht ik dat ik m'n eigen tong aan het opeten was.

9.
In kooien is het vaak stil. De stilte is misschien graag in kooien.

Om half zeven ben ik wakker

Mechaniekje van een Rolex

Doordat ik vier avonden per week geen alcohol meer drink, ben ik vier ochtenden per week al om half zeven wakker. 
Maar ik ga pas uit bed als de acht in de "gesproken klok" zit. 
Dat wil zeggen, ik blijf in bed tot tien voor half acht!

Ik was er zevenentwintig jaar niet geweest

Portret van mijn vader door de schilder E.R

Vannacht was ik in het huis van m'n vader.
Ik was er zevenentwintig jaar niet geweest.
Wat een rommeltje.
Ik had geen sleutel, maar ik kon zo naar binnen.
Hij was er niet.
De kachel was nog warm.
Ik zocht iets.
Ik kon het niet vinden.
Ik zocht en zocht.
Terwijl ik zocht raakte ik van alles kwijt.
Ook wat ik kwijtraakte terwijl ik zocht begon ik te zoeken.