Over muziek

Ik ben bezig met een omvangrijk essay over muziek als ziekte.
Ik weet nog niet wanneer het af is.
De werktitel is: 
Muziekte, de genese van een sociopathische aandoening.
Muziek, ik kom je genezen!
Stilte, ik kom je genezen!

Alles wordt langzaam maar zeker fictie

Isaac Bashevis Singer (1903-1991)

In het boek Shosha van
Isaac Bashevis Singer staat de volgende zin: "Tsutsik, de wereld gaat jouw kant op, alles wordt langzaam maar zeker fictie." 
Een vooruitziende blik!

Die Tsutsik was een bewonderaar van de filosoof Hans Vaihinger. Dat was ik ook toen ik studeerde. Tegenwoordig bewonder ik graag niemand. 

Hans Vaihinger schreef het boek Die Philosophie des Alsob: System der theoretischen,  praktischen und religiösen Fiktionen auf Grund eines idealistischen Positivismus. 
Het is sinds kort in het Nederlands vertaald.
Je moet het beslist lezen.
En het boek Shosha moet je ook lezen.
(Je moet niks).

Alle wodka is als een traan

Kettinkje voor om de hals van een wodkafles

De Russische avond van afgelopen donderdag was een groot succes (kleine onvolkomenheden buiten beschouwing gelaten)!

Laat ik er eens mee beginnen onze spreker, Edwin Trommelen, te prijzen voor zijn verhaal over wodka en de betekenis van dit vurige “watertje” voor de Russische geschiedenis. Alleen daarom al moest je erbij zijn.
Weet je wat “sneeuwklokjes” zijn? Dat zijn Russische drinkers die, op noodlottige wijze verwarmd door de wodka, buiten in de zachte sneeuw in slaap vallen, doodvriezen, en als het lente wordt vanonder de smeltende sneeuw tevoorschijn komen. Een triest verhaal, zeker, maar zo is het met de wodka gesteld: “Alle wodka is als een traan, en wodkamerken horen tranige namen te dragen. Ontvlambaar Maagdenhart, Zwerversverdriet, Ontroostbaar Weeuwtje, Bitter Wezenleed.”
Dit schreef Venedikt Jerofejev, en die kon het weten want hij was er zelf ook niet vies van.
Ja, er wordt geweldig veel gezopen – het enige juiste woord – in Rusland. Zelfs het Russische leger is het grootste deel van de tijd nagenoeg kachel (interessant om te weten nu het Russische leger weer is opgedoken aan de buitenste randen van Europa). Laten we, in plaats van wapens aan te slepen, toch gewoon wodka voor ze klaarzetten, net als een poosje geleden de slimme Pruisen: “In 1758 vonden zegevierende Russische troepen tijdens de oorlog met Pruisen vaten met wodka. Daar moest op worden geproost! De slag ging alsnog verloren en de Pruisen namen twintigduizend Russische soldaten gevangen.”
En terwijl onze vijfliterjerrycan wodka onophoudelijk rondging – het was nou eenmaal een Russische avond – zong Alec Kopyt, voormalig slagersleerling uit Odessa, prachtige droefgeestige Russische liedjes. Liedjes van de straat, liefdesliedjes.
Veel dank zijn we verschuldigd aan kokkin Letty. Haar voortreffelijke borsjtsj en Boeuf Stroganoff en eigenhandig gedraaide bolletjes Kartoshka hebben ons voor de barbaarsheid behoed. Alleen barbaren drinken immers wodka zonder erbij te eten! Om met een van onze trouwste leden te spreken, die (als zovelen van ons) ’s nachts laat nog de snijdende kou in moest om zijn bed op te zoeken: “Dat ik nog leef is vooral te danken aan de borsjtsj. Wat een soep was dat!”

Mooi gezegd, professor

Nietzsche's vertrek in zijn zomerverblijf in Sils im 
Engadin, Zwitserland

Iemand die de ene dag zus beweert en de volgende dag het tegenovergestelde wordt vaak een draaikont genoemd of een opportunist.

Balthasar Gracián schreef hier al over. 

Voor hem zijn die zogenaamde draaikonterij en dat zogenaamde opportunisme nou juist tekenen van intelligentie, onafhankelijkheid en overlevingskunst.
Het vorige standpunt wordt misschien verraden, maar de eigen intelligentie niet! 
En professor Nietzsche schreef: "Eén en hetzelfde bevestigend én ontkennend beantwoorden mislukt de meeste mensen. Daarin komt geen noodzaak (logica) tot uitdrukking, maar slechts een niet-kunnen; geen waarheid, maar een onvermogen."
Maar dat gaat eigenlijk over iets anders (zij het iets verwants).
Maar toch – mooi gezegd, professor!

Over de miniaturisering van lichaam en geest

Twitterlogo

Sinds een paar dagen werk ik op een iPad. 
Je moet hele kleine vingertjes hebben, hele kleine beweginkjes maken en hele kleine korte gedachtetjes hebben om op zo'n dingetje uit de voeten te kunnen.  
Ik wilde iets lezen op Twitter, maar dat kon niet via het iPadje. 
Ik moest eerst een wachtwoordje en een naampje intoetsen met mijn vingertjes. 
Wel werd ik alvast welkom geheten door Twitter: "Verbind met je vrienden en andere fascinerende personen." 

Over het verbeteren van nonsens

Marten Toonder in de tuin

In 1947 publiceerde Marten Toonder in De Groene Amsterdammer het volgende nonsensgedicht: 

En het galmen van de dwalmen 
Sakkert tot een sommellied... 
Maar vergeet de nekker niet 

Die verstoken in 't provoken,
Muilend draalt bij vale scherven –
Om daar in filijn te sterven. 

Tweeënveertig jaar later, in 1989, kwam de auteur met een gewijzigde versie: 

En het galmen van de dwalmen 
Sakkert tot een sommellied –
Maar vergeet de simmer niet. 

Die verstoken in 't provoken,
Muilend dort bij vale scherven –
Om daar in filijn te sterven. 

"Het bewijs dat ook nonsens verbeterd kan worden," schreef iemand zaterdag in de krant.
Maar is het wel een verbetering?

Over terrorisme

Het bos van Retz

Achtentachtigduizend Franse soldaten zijn nu in het Forêt de Retz.
Het hele Franse leger zit in het Forêt de Retz.
Ze zijn op zoek naar de twee terroristen.
Er wordt gezegd dat die ook in dat bos zijn.
Er wordt gezegd dat die zich daar verstopt hebben.

Ik kan alleen nog buiten roken

Maanbeschenen nacht

Hoe ouder ik word, hoe beter ik erin slaag om te doen wat ik me heb voorgenomen.
Dit komt doordat ik begin te twijfelen aan mijn onsterfelijkheid.
Ik heb me bijvoorbeeld voorgenomen om vijftig liedjes van de Beatles uit mijn hoofd te leren.
Ik kan er nu zeven. Als het zo doorgaat, dan kan ik de vijftig liedjes over twaalf maanden.
Ook heb ik me voorgenomen naar de film The Imitation Game te gaan.
Ook dat gaat donderdagavond gebeuren.
(De film gaat over Alan Turing).
Tenslotte heb ik me voorgenomen om niet meer in huis te roken en mijn werkkamer om te bouwen tot een meisjeskamer voor Z. (10).
Daarmee ben ik ver gevorderd.
Nu kan ik alleen nog buiten roken, op het terras, in de koude, maanbeschenen nacht.
Het is niet ondenkbaar dat ik ga stoppen met roken want het lukt me ook steeds beter om me zonder protest neer te leggen bij het onvermijdelijke, al zijn er wel grenzen aan mijn meegaandheid. 

Ik was vergeten hoe mooi de muziek van de Beatles is

Haruki Murakami werd geboren in 1949 in de Japanse
stad Kyoto

In de zomervakantie op Mallorca moest ik steeds hard lachen om het boek Kafka op het strand van de Japanse schrijver Haruki Murakami.
Het is een poosje geleden dat ik met plezier een roman heb gelezen. Ik ben blij dat M. (42) afgelopen zomer Kafka op het strand voor mij heeft gekocht want daardoor is er iets teruggekeerd dat ik kwijt was.
Ik las het boek aan zee, elke ochtend van ongeveer zeven uur tot negen uur. Ik dank M. en de heer Murakami hartelijk dat ze mij iets hebben teruggegeven dat ik voorgoed verloren waande.
Zo zie je maar weer dat je niet te snel moet denken dat iets voorgoed verloren is. Dat is meteen weer zo absoluut. 
M. en Murakami hebben mij nog iets anders teruggegeven dat ik in mijn onbedwingbare absoluutheid voorgoed verloren waande.
Toen ik terugkwam uit Mallorca vertelde ik aan een musicus dat ik zo gelachen had om het boek Kafka op het strand, en dat hij het beslist ook moest lezen, en toen vertelde hij dat Murakami een boek geschreven heeft met de titel Norwegian Wood.
En omdat hij een musicus is illustreerde hij zijn mededeling met het spelen – uit zijn hoofd – van de akkoorden van het nummer Norwegian Wood op mijn piano.
Ik was vergeten hoe mooi de muziek van de Beatles is.

Over 6 januari

Sparren in Noorwegen

Ik hield de spar altijd tot 6 januari in huis.¹
Dat doet mijn moeder ook.
Zij is bijgelovig.
Zij zegt dat het ongeluk brengt als zij de spar eerder of later dan 6 januari weg doet.
Dit jaar heb ik de spar op 2 januari weg gedaan.
Ik heb hem uit het raam gegooid.
Het liefst neem ik geen spar in huis, maar het ruikt lekker. 

¹ De spar wordt aan het einde van elk jaar ook wel "kerstboom" genoemd.

Welk rokje zal ik aantrekken?

"Welk rokje zal ik aantrekken. Deze?"
"Of deze?"
"Maar ze zijn allebei precies hetzelfde."
"Dat bedoel ik."  

Uit een gesprekje met Z. (10)

Over de Beatles

Oude autoradio

Op de autoradio werd een lied van de Beatles gedraaid.
Wat een mooi lied.
Degene die naast me zat begon direct te huilen.
"De muziek van de Beatles is zuivere muziek," zei hij.
Hij zei dit snikkend.

We reden 130 km/h

Vannacht om half drie reden we op de verlaten en duistere A1 in een konvooi van drie auto's vanuit de provincie terug naar Amsterdam.
We reden 130 km/h.
We hadden kerstavond gevierd.
Op het menu stonden kalkoen, kippenlever en taart.
Ongeveer ter hoogte van Barneveld stond een boerderij in brand.
Het verzengende, laaiende vuur midden in de nacht bood een verschrikkelijke aanblik.

In Hamburg werden The Beatles Ze Pietels genoemd

Paul McCartney (18) in Hamburg, waar The Beatles Ze Pietels werden
genoemd.

 

Over Ivan Jakovlevitsj

"Ivan Jakovlevitsj hield ervan om streepjesbroeken te dragen. Maar op een dag waren er nergens meer streepjesbroeken. Ivan Jakovlevitsj was nogmaals alle winkels langsgelopen en toen hij opnieuw nergens een streepjesbroek kon kopen besloot hij een ruitjesbroek te kopen.
Maar ook een ruitjesbroek was nergens te krijgen en een grijze was er ook niet!
En ook zwarte broeken die bij het postuur van Ivan Jakovlevitsj zouden passen waren uitverkocht geraakt net als alle donkerblauwe broeken. En zo moest Ivan Jakovlevitsj ten slotte een groene broek met gele stippeltjes kopen." 

Daniil Charms (1905-1942)

Iedereen wil meer weten over duiven

Duif

The Origin of Species van Charles Darwin verscheen in 1859.
Een criticus schreef: "Jammer dat er niet meer over duiven in staat. Iedereen wil meer weten over duiven. Als Darwin uitgebreider over duiven had geschreven, dan zou het boek een stuk beter verkopen."

Hij speelde de noot die buiten het bereik van zijn hoorn lag

Franse hoorn

Het lied For no one ontstond in 1966 op de wc van een Zwitsers chalet.
Het ontstond daar in het hoofd van Paul McCartney die geboren werd in 1942 in Liverpool.
Paul McCartney vroeg aan de hoornist Alan Civil of hij de hoornsolo in het lied For no one wilde spelen.
Alan Civil las de partituur.
Hij zei dat er een noot in stond die buiten het bereik van zijn hoorn lag.
Toch speelde hij die noot (hij was de beste hoornist van Engeland).

Ik moet op zangles

John Lennon in 1965 (Magnum Photo)

Ik kan nu ook het lied For no one van de Beatles spelen.
Zoals ik eerder al schreef ben ik van plan om vijftig liedjes van de Beatles uit mijn hoofd te leren.
Iemand die ik ken kan hoorn spelen. Hij wil de hoornsolo in For no one op zich nemen.
Maar ik moet nu wel op zangles.
Mijn eigen zang doet soms pijn aan mijn eigen oren.
Dat kan ik ook de hoornspeler niet aandoen.
Ik merk dat ik beter zing naarmate ik luider zing.
Maar thuis durf ik niet luid te zingen, in verband met de buren en mijn gezin.
Ik durf het wel als ik buiten ben (bijvoorbeeld in een weiland).
Het is niet gemakkelijk om de teksten van de Beatles uit mijn hoofd te leren. Het zijn ijzig heldere teksten, maar ze zijn ook slordig. Een prettig soort jongensslordigheid, dat wel.

Ik moest shampoo en douchegel kopen

Vrouwen rennen op een met Axe ingesmeerde man af

Ik was in Albert Heijn.
Ik moest shampoo en douchegel kopen voor M., M. en Z.
Staande bij de schappen met douchegels en shampoos rook ik aan een grote fles van het merk Axe.
Ik rook niks, dus kneep ik zachtjes in de fles.
Meteen spoot er een hele klodder douchegel uit, recht in m'n gezicht.
Wat een stank zeg.
Ik herkende meteen de geur die ik vaak ruik in gezelschap.
Een weeë, zoete geur, niet zo opdringerig als een parfum, maar goed waarneembaar.
Veel mannen smeren zich in met Axe.
Dat komt door een reclame waarin veel mooie vrouwen op een met Axe ingesmeerde man af rennen.

Hij ruist en bromt en krast en knettert

Element en naald van een platenspeler

We hebben gekocht: een oude platenspeler.
Hij ruist en bromt en krast en knettert.
Hij is een knapperend haardvuurtje van muziek. 
Spotify lijkt daarbij vergeleken op centrale verwarming!